آشنایی با انواع تحریکات پوستی در نوزادان
29 تیر

راش پوستی نوزادان ( تحریکات پوستی نوزادان )

نوزادان دارای پوست لطیف و نرمی هستند . این نرمی و لطافت ، ممکن است تا 3 سالگی پوست کودکان را در معرض تحریکات و مشکلات پوستی قرار دهد. راش (Rash) مشکل پوستی است که در نوزادان بسیار رایج است و به ناهمواری های قرمز رنگ پوستی گفته می شود که گاها همراه با خارش های آزار دهنده خود را نشان می دهد. اما به صورت کلی راش به هر نوع تغییر در پوست طلاق می شود. در نوزادان ، به دلیل حساس بودن پوست ، تماس مداوم پوست نوزاد با آب و شستشو با مواد شوینده قوی ، پوست در معرض ابتلا به راش قرار می گیرد.

انواع راش پوستی نوزادان

اکثر نوزادان هنگام تولد دارای ناهمواری های پوستی یا همان راش هستند که امری طبیعی است. راش پوستی نوزادان ممکن است در یک ناحیه از پوست باشد و یا سراسر پوست را بگیرد.

1. راش پوشک نوزادان ( حساسیت ناحیه پوشک نوزادان )

تقریبا همه کودکان قبل از اینکه از پوشک گرفته شوند ، یکبار دچار دیاپر راش یا التهاب پوستی ناحیه پوشک شده اند . دلیل اصلی این اتفاق ، تحریک پوستی کودک در تماس با ادرار و مدفوع است. دلایل دیگری نیز مانند عفونت های قارچی ، عفونت میکروبی و … برای این اتفاق وجود دارد که نسبت به دیاپر راش کمتر شایع است.

راش پوشک نوزادان یا دیاپر راش نیاز به درمان فوری ندارد و در مراحل ابتدایی با تعویض مرتب پوشک کودک و کرم های محافظت کننده و جلوگیری کننده سوختگی پای کودک قابل درمان  هستند. همچنین ، برای درمان راش پوشک نوزاد بهتر است اجازه داده شود تا هوا به نواحی پوست برسد و برای مدتی نوزاد بدون پوشک و لباس باشد.

نکته کلیدی در ” دیاپر راش تحریکی ” این است باید با اقدامات پیشگیرانه جلوی بروز آن را گرفت. اگر پوشکی وجود نداشته باشد، راشی هم وجود نخواهد داشت، اما متاسفانه عدم استفاده از پوشک راهی عملی نیست. لذا بهترین کار تعویض مکرر پوشک و استفاده روتین از عوامل محافظت کننده زینک اکساید و یا وازلین است.

به این نکته توجه داشته باشید که راش پوشک نوزادان پس از سه روز مراقبت که شامل تعویض مرتب پوشک و استفاده از کرم های محافظت کننده از پای کودک است باید بهبود یابد و در غیر این صورت حتما به دکتر مراجعه شود.

2. آکنه نوزادان

آکنه پوستی در نوزادان امری عادی است با دیدن آنها نباید نگران شد. آکنه نوزادان عارضه ایست که حدودا دو هفته پس از تولد نوزاد ممکن است بروز کند . آکنه ها در نوزادان نگران کننده نیستند اما شاید اشاره ای به این موضوع داشته باشند که نوزاد در آینده نیز با این مشکل دست و پنجه نرم می کنند .

آکنه نوزادان معمولا روی پیشانی و گونه های نوزادان بروز می کند . البته ممکن است اکنه ها روی چانه یا حتی کمر نوزاد مشاهده شود . دانه های سفیدی که روی پوست کودک مشاهده می شوند آکنه نیستند و ” میلیا ” نام دارند . آکنه نوزاد به صورت دانه های قرمز پوستی است و بی شباهت با آکنه های بزرگسالان نیست اما پیشرفت مراحل آکنه نوزادان مانند آکنه های بزرگسالان نیست.

دلیل اصلی برای آکنه در نوزادان یافت نشده است اما کارشناسان آن را به تغییرات هورمونی مادر در دوران بارداری نسبت داده اند . این تغییرات هورمونی از شیر مادر وارد بدن کودک شده و علتی برای ایجاد آکنه نوزادی خواهد بود .گاهی حساسیت کودک به لوسیون ، روغن یا محصولات پوستی استفاده شده برای وی می تواند عامل ایجاد آکنه باشد .

آکنه نوزاد معمولا به خودی خود و بدون نیاز به درمان خاصی برطرف می شود . فقط باید به چند نکته دقت شود:

–          بهتر است برای از بین بردن آکنه های نوزاد تا حد ممکن از داروهای درمان آکنه استفاده نشود.

–          از شستن بیش از حد آکنه ها خودداری شود چرا که شستشوی زیاد پوست را تحریک می کند.

–          در این مدت ، مصرف لوسیون ها و روغن های چرب کاهش داده شود.

در صورتی که طی چند هفته آکنه کودک برطرف نشد بهتر است به پزشک مراجعه شود.

3. خشکی پوست نوزادان

پوست نوزادان بسیار حساس و نازک و مستعد خشکی است . تورم و قرمزی پوست کودک یکی از نشانه های خشکی پوست است .  حمام کردن مکرر کودک ، قرار داشتن کودک در معرض هوای گرم و خشک ، و عواملی از این قبلی باعث خشکی پوست نوزادان می شود.

پوست خشک در نوزاد می تواند در اولین سال تولد نوزاد بسته به نوع و جنس پوست و آب و هوای محیطی که در آن زندگی می کند شکل گیرد. همچنین ممکن است پوست خشک ناشی از کمبود رطوبت باشد. خشکی پوست نوزادان امری شایع در آنهاست . خشکی پوست نوزاد اگر شدید شود می تواند باعث ترک پوست نوزاد و عفونی شدن پوست شود .

آب، چربی طبیعی پوست را از بین می‌برد. بنابراین یک روش برای درمان لکه‌های خشک روی پوست صورت کودک این است که شستشوی صورت به حداقل رسانده شود. به جای آب داغ از آب گرم و پاک‌کننده‌های بدون بو و بدون صابون برای شستشوی صورت کودک استفاده شود . اگر پوست کودک مستعد ابتلا به لکه‌های پوستی در قسمت‌های دیگر بدن نیز هست باید زمان حمام کودک را کاهش داده شود. چند دقیقه استحمام کافی است.

4. اگزمای پوستی نوزادان

اگزما که گاهی اوقات درماتیت اتوپیک نامیده می شود، شامل التهاب مزمن لایه بیرونی (سطحی) پوست است. نوزادان خصوصیت های زیادی را از والدین خود به ارث می برند که یکی از آنها می تواند اگزما باشد . اگزما در کودکان گاها نشان دهنده زمینه بیماری های آلرژیکی است . اگزما می تواند از دو ماهگی نوزاد شروع شود و با قرمزی و پوسته پوسته شدن پوست خود را نشان دهد. در بیماری اگزما پوست نوزاد به آسانی تحریک می شود. بنابراین بهتر است از عوامل محرک اگزما مانند آب و هوای خشک ، تماس با پوست یا پر حیوانات ، گرده گیاهان ، صابون و مواد شوینده و گرمای هوا و عرق بدن دوری شود.

–          علامت های اگزما در کودکان عبارتند از :

o        خشکی پوست

o        نازکی پوست

o        قرمزی پوست

o        زبری یا ترک خوردگی پوست

o        خارش و پوسته پوسته شدن پوست

تشخیص اگزمای پوستی نوزاد برای والدین سخت است . لذا بهتر است در صورت مشکوک شدن به این موضوع نوزاد نزد پزشک برده شود .

5. کلاه گهواره در نوزادان

عارضۀ Cradle cap یا کلاه گهواره هرچند شاید ظاهر زیبایی نداشته باشد اما یک عارضۀ بی‌خطر در پوست سر است که در نوزادان رایج است و یکی از ویژگی‌های دیگر اعضای بدن کودک بعد از تولدش است. نوزاد ممکن است یک مورد خفیف از این عارضه را داشته باشد که شامل پوست خشک و پوسته‌پوسته است و شبیه شورۀ سر به نظر می‌رسد یا ممکن است یک مورد شدید از آن را داشته باشد که شامل ضایعات زرد رنگ، ضخیم، چرب یا پوسته‌پوسته باشد.

کلاه گهواره، پس از یک و یا دو ماه بعد از تولد بر روی پوست برخی نوزادان به شکل پوسته های چرب و زرد رنگی ظاهر می گردد. کلاه گهواره اغلب پوست سر نوزاد را درگیر می کند. به همین علت، به این عنوان شناخته می شود.

این بیماری یک نوع درماتیت سبورئیک است که پوست سر، پوست صورت، بینی، ابروها، چین های پوستی تنه، بینی و گوش ها را درگیر می کند. پوسته پوسته شدن و ورقه شدن پوست ویژگی بارز بیماری کلاه گهواره است. علت اصلی بیماری کلاه گهواره تولید بیش از حد سبوم توسط غده سباسه است. این حالت ممکن است به دنبال ورود و یا نفوذ هورمون مادر از طریق جفت به بدن نوزاد و یا هر گونه مشکل هورمونی در بدن کودک باشد. پس از تولد، غدد موجود در پوست کودک نیز شروع به تولید چربی می کند. در نتیجه، ترشح غدد کودک همراه با ترشحات غدد مادر که در طی دوران بارداری بدن وارد کودک شده، می تواند موجب بیماری کلاه گهواره شود.

بهترین روش درمان این عارضه در نوزادان ، شستن موهای کودک به صورت روزانه و با یک شامپو بچه مناسب است . برخی والدین از روغن‌های معدنی یا روغن بچه برای نرم کردن پوسته‌های سر نوزاد استفاده می‌کنند، اما متخصصان می‌گویند این کار ممکن است تأثیری نداشته باشد و در عوض باعث افزایش پوسته‌های سر شود.

کلاه گهواره نوزادان به خودی خود از بین می رود اما با دیدن علائم زیر به پزشک مراجعه کنید :

–          تشدید علائم کلاه گهواره

–          خونریزی از مکان پوسته ها

–          افزایش پوسته ها از فرق سر و گسترش به سایر قسمت ها

عوامل خطر درهمه نوزادان چندان یکسان نیست. هیچ کودک خاصی بیشتر از سایرین مستعد ابتلا به بیماری نیست. گزینه های درمان مختلفی وجود دارد که می توانند در خانه انجام شوند. بیماری حتی بدون درمان، به صورت خود به خود با برگشت ترشح غدد سباسه به حد طبیعی بهبود می یابد.

6. میلیا نوزادان

میلیا برآمدگی‌های کوچک و سفید رنگی هستند که اطراف بینی، چانه و گونه نوزادان ظاهر می‌شوند. میلیا در نوزادان تازه متولد شایع است اما می‌تواند در هر سنی ایجاد شود. علت میلیا در نوزادان ناشناخته است. میلیا اغلب با آکنه اشتباه گرفته می شود و معمولا با تولد نوزاد بر روی قسمت هایی از بینی، اطراف چشم و… ظاهر می گردد؛ در حالی که آکنه بعد از دو تا چهار هفته خود را نشان می دهد.

میلیا نوزادان بر خلاف آکنه نوزادان  همراه با التهاب و تورم نیست . همانطور که بعد از تولد، نوزاد به محیط جدید خود عادت می کند و دمای بدن او متعادل می گردد، میلیا نیز با مراقبت های صحیح از بین می رود. پزشکان توصیه می‌کنند که هیچ کرم یا پمادی روی میلیا نزنید و سعی نکنید این برآمدگی‌های جوش‌مانند را فشار دهید تا سریع‌تر از بین بروند، زیرا این کار می‌تواند باعث لکه شدن پوست نوزاد شود. شست‌وشوی شدید و کیسه کردن یا لیف کشیدن نیز فکر خوبی نیست. این کار کمکی نمی‌کند و می‌تواند پوست حساس کودک را تحریک کند.

7. عرق سوز نوزادان

عرق سوز شدن نوزاد ، که با نام جوش‌های تابستانی نیز شناخته می‌شود، به معنی به وجود آمدن جوش‌های کوچک (و همچنین گاهی اوقات تاول‌های کوچک) روی پوست می‌باشد که می‌تواند هنگامی که کودک شما در معرض گرمای بیش از حد باشد ظاهر شود.

کودکان در تمامی سنین ممکن است دچار عرق‌سوز شوند، اما در نوزادان شیوع بیشتری دارد. بچه‌های کوچک اغلب به صورت دوره ای عرق‌سوز را تجربه می‌کنند، زیرا غده‌های عرق آنها هنوز نابالغ هستند و نمی توانند عرق‌هایی که تولید می کنند را دفع کنند.

آب و هوای گرم و مرطوب، مستعد‌ترین هوا برای عرق‌ سوز شدن نوزادان است، اما اگر کودک در هر فصلی میزان زیادی لباس پوشیده باشد یا تب شدید داشته باشد که باعث عرق کردنش شود، باز هم احتمال دارد عرق سوز شود. گاهی اوقات هم مالیدن پماد‌های موضعی مخصوص سرفه(مانند ویکس) روی سینه کودک، موجب عرق سوز شدن این ناحیه می‌گردد.

 روش های کمک کننده به کاهش عرق سوز نوزادان

–          برای درمان عرق سوز کودک ابتدا باید سعی شود کودک خنک شود. لباس‌های او را درآورده و او را به اتاقی خنک یا جایی در سایه منتقل نمایند.

–          می‌توان نوزاد را در حوله نخی خواباند که عرق را به خود جذب می کند. قرار دادن پارچه خیس و خنک روی قسمت‌هایی که عرق‌ سوز شده‌اند نیز مؤثر است.

–          باید اطمینان حاصل شود که ناخن‌ های کودک کوتاه هستند تا نواحی عرق‌ سوز شده را نخاراند و زخم نکند.

–          برای پیشگیری از عرق سوز شدن نوزاد بهتر است لباس های گشاد و سبک که از جنس پنبه هستند را بر تن نوزاد کنند . از پوشاندن نوزاد با لباس هایی که حاوی الیاف مصنوعی هستند خودداری شود .

–          هنگام در آغوش کشیدن نوزاد ، بهتر است لباس های آغوش گیرنده از جنس پشم یا الیاف مشابه نباشد .

–          از کرم پیشگیری کننده سوختگی پای کودک استفاده شود.

8. کهیر زدن نوزادان

بی‌شک پدیدار شدن لکه‌های قرمز بر روی پوست نوزاد نگران کننده است؛ به خصوص هنگامی که علت به وجود آمدن آنها نامعلوم باشد. اغلب این لکه ها نوعی حساسیت پوستی به نام کهیر هستند. نشانه های کهیر بر روی پوست نوزاد به صورت پوسته پوسته و تاول ظهور میابد. نواحی آن قسمت پوست به رنگ قرمز و صورتی و متورم است که مرکز آنها سفید می باشد.

کهیر به طور معمول نتیجه یک واکنش آلرژیک می باشد و بهترین روش درمان آن، شناسایی آلرژن ها می باشد. زیرا پوست حساس نوزاد همیشه در معرض آلرژن ها قرار می گیرد. معمولا کهیر، بدون درمان پس از چند ساعت از بین می‌رود، ولی گاهی اوقات ممکن است تا مدت‌ها باقی بماند و موجب ناراحتی نوزادان شود.

کهیرها زمانی ظاهر می شوند که بدن یک ماده شیمیایی به نام هیستامین را آزاد کند. دلایل متعددی برای این مسئله وجود دارند که ممکن است شناسایی عامل اصلی را دشوار کند.

کهیر های خفیف معمولا نیاز به درمان ندارند و به تنهایی از بین می روند . اگر حساسیت به یک ماده مشخص شود، اجتناب از آن بخشی از درمان است. روش های زیر برای درمان و پیشگیری کهیر در نوزادان مناسب هستند :

–          از یک محصول ملایم برای شستشوی بدن نوزاد استفاده شود. ترجیحا شوینده ای که فاقد مواد صابونی باشد.

–          حیوانات خانگی را تا زمان برطرف شدن کهیز ، از محل نگهداری نوزاد دور نگه داشته شوند.

–          بررسی موارد تغذیه ای و حذف غذای آلرژی زا از تغذیه مادر و نوزاد .

–          دور نگه داشتن نوزاد از موارد حساسیت زا مانند گل ، چمن ، خاک ، گرد و غبار و …. .

9. آفتاب سوختگی نوزادان

نوزادان به دلیل پوست حساسی که دارند ، با قرار گرفتن در معرض آفتاب سریع تر دچار آفتاب سوختگی می شوند . بنابراین حفاظت پوست نوزاد از اشعه مضر خورشید بسیار مهم می باشد. توصیه جدی می‌شود که تا حد امکان نوزاد در کنار فرد بالغ و در زیر سایه درخت، چتر و یا چادر مسافرتی به دور از تابش مستقیم آفتاب نگاه داشته شود.

اگر نوزاد هنوز آن میزان از توانایی را به دست نیاورده که شروع به حرکت کند، با آسودگی می توان او را در سایه و بر روی پوشش مناسبی قرار داد. اما اگر به مرحله رسیده که می‌تواند چهار دست و پا حرکت کند، باید با تشویق در سایه بماند و در همانجا بازی کند.

مراقبت از نوزاد در میانه روز یعنی زمانی که تابش آفتاب به شدیدترین زمان خود رسیده از اهمیت زیادی برخوردار است. بهتر است همواره از لبا‌س‌های نخی نازک برای پوشاندن سراسر بدن نوزاد در برابر تابش آفتاب استفاده شود . لباس‌های تیره با جذب گرمای بیشتر، سریع‌تر گرم شده و نوزاد را آزار می‌دهد. استفاده از کلاهی که در زیر چانه نوزاد قفل می شود ، کمک می کند تا پوست نازک نوزاد کمتر آسیب ببیند .

اگر متوجه شدید پوست نوزاد برافروخته و ملتهب به نظر می‌رسد اقدامات زیر را انجام دهید:

–          چنین نوزادی قطعا دچار کم‌آبی نیز شده است . ازین روز باید زیاد به نوزاد شیر داده شود و در صورت امکان نوزاد را با مایعات سبک و مناسب سیراب کنند.

–          نوزاد در آب نیمه ولرم حمام شود. این کار به خنک شدن نوزاد و کاهش قرمزی پوست کمک می‌کند.

–          دستمال تمیزی را در آب خیس کرده و سپس برای 10 تا 15 دقیقه بر روی ناحیه آفتاب سوخته قرار داده شود. بهتر است این کار چندین بار انجام داده شود.

–          کرم مرطوب کننده مناسب پوست حساس نوزاد را بر روی نواحی آفتاب سوخته مالیده شود.

دیدگاه بگذارید